Značenje imena Zoja

Poreklo i značenje

Zoja je, po sajtu Behind the Name, oblik imena Zoe u više jezika, među njima u srpskom, hrvatskom, slovenačkom i makedonskom. Ime Zoe na grčkom znači „život“. Rečnik ličnih imena Instituta za hrvatski jezik daje isto: grčko Zōḗ, prema reči zōḗ – „život“.

Behind the Name navodi da su helenizovani Jevreji još u ranim vremenima ovim imenom prevodili ime Eva. Nosile su ga i dve ranohrišćanske svetiteljke, jedna stradala pod carem Hadrijanom, druga pod Dioklecijanom.

Ime je bilo često u Vizantiji, gde ga je nosila i carica iz 11. veka. Po istom izvoru, uopšte je češće među istočnim hrišćanima.

Ime Zoja kod nas

Oblik sa završetkom -ja imaju i ruski, poljski i slovački jezik, dok zapadni jezici čuvaju grčko Zoe. Rečnik Instituta za hrvatski jezik navodi oblik Zoja kod Srba, Makedonaca i Slovenaca, a u Hrvatskoj ga beleži kao retko ime.

Otkad se ime kod nas daje, izvori koje smo koristili ne navode.

Oblici i nadimci

Izvorni oblik je Zoe, kakav imaju engleski, nemački, italijanski i španski; u francuskom se piše Zoé, a u ruskom Zoja. Nadimci nisu zabeleženi u izvorima koje smo koristili.

Poznate ličnosti sa imenom Zoja

• Carica Zoja (oko 978–1050) – vizantijska carica iz makedonske dinastije.
• Zoja Paleolog (oko 1449–1503) – vizantijska princeza, kasnije Sofija, velika kneginja moskovska i supruga Ivana III.
• Zoja Odak (1947–2020) – jugoslovenska i hrvatska filmska i pozorišna glumica iz Splita.
• Zoja Popović (rođena 1962) – srpsko-američka inženjerka, profesor Univerziteta Kolorado i inostrani član SANU.